Romanya bankacılık sektöründe son yılların en büyük rekabet soruşturması sonuçlandı. Romanya Rekabet Kurulu, ROBOR faiz oranının belirlenmesi sürecinde rekabet kurallarını ihlal ettikleri gerekçesiyle 10 bankaya toplam 710 milyon Euro tutarında para cezası verdi.

Karar, ülke finans tarihinde verilen en yüksek idari yaptırımlardan biri olarak kayıtlara geçti.

Rekabet Kurulu'nun yaklaşık üç yıl süren soruşturmasının ardından yapılan açıklamada, bankaların ROBOR sürecinde birbirleriyle bağımsız hareket etmeleri gerekirken, gizli ve stratejik bilgileri paylaşarak davranışlarını koordine ettikleri belirtildi.

Kurum Başkanı Bogdan Chirițoiu, soruşturmanın Romanya Merkez Bankası'nın (BNR) para politikalarını değil, bankaların rekabet karşıtı davranışlarını hedef aldığını vurguladı.

"Kararımız bankacılık düzenlemelerini veya sektör politikalarını değil, yalnızca ROBOR dönemindeki rekabet ihlallerini kapsamaktadır" ifadelerini kullanan Chirițoiu, küçük oran değişikliklerinin bile milyonlarca kredi sözleşmesi üzerinde büyük mali sonuçlar doğurabileceğine dikkat çekti.

En Büyük Ceza Banca Transilvania'ya

Rekabet Kurulu tarafından açıklanan ceza listesinde en yüksek yaptırım, Romanya'nın en büyük bankası olan Banca Transilvania'ya uygulandı.

Bankalara kesilen cezaların Euro karşılıkları şöyle sıralandı:

Banca Transilvania: yaklaşık 167 milyon Euro
Banca Transilvania (OTP Bank Romania işlemleri nedeniyle): yaklaşık 16 milyon Euro
BCR: yaklaşık 110 milyon Euro
Raiffeisen Bank Romania: yaklaşık 84 milyon Euro
UniCredit Bank: yaklaşık 82 milyon Euro
BRD Groupe Societe Generale: yaklaşık 79 milyon Euro
ING Bank Romania: yaklaşık 77 milyon Euro
CEC Bank: yaklaşık 63 milyon Euro
Exim Banca Românească: yaklaşık 18 milyon Euro
Libra Internet Bank:** yaklaşık 9 milyon Euro
Intesa Sanpaolo Romania: yaklaşık 5 milyon Euro

Bazı bankaların cirolarının yüzde 6 ila yüzde 12'sine ulaşan cezalar, sektör açısından ciddi finansal sonuçlar doğurabilecek nitelikte değerlendiriliyor.

ROBOR, Romanya'da özellikle eski tip değişken faizli konut ve tüketici kredilerinin hesaplanmasında kullanılan temel referans faiz oranı olarak biliniyor.

Uzmanlara göre, ROBOR'daki çok küçük artışlar dahi milyonlarca kredi müşterisinin aylık taksitlerini doğrudan etkiliyor. 

Bankalar Kararı Mahkemeye Taşıyacak

Kararın ardından bazı bankalar suçlamaları reddederek cezaları yargıya taşıyacaklarını açıkladı. Finans çevreleri, sürecin Romanya Temyiz Mahkemesi'nde uzun bir hukuk mücadelesine dönüşebileceğini belirtiyor.

Bankaların karara itiraz edebilmesi için 30 günlük yasal süre bulunurken, gerekçeli kararın tebliğ edilmesinden sonra rekabet ihlallerini ortadan kaldırmaya yönelik uyum planlarını sunmaları için 60 gün süre tanınacak.

Kesilen para cezaları ise itiraz süreçlerinden bağımsız olarak tahsil edilerek Romanya devlet bütçesine gelir olarak aktarılacak.

ROBOR soruşturmasının nihai sonucu yalnızca bankacılık sektörünü değil, geçmiş dönemde ROBOR'a endeksli kredi kullanan milyonlarca vatandaşı da yakından ilgilendiriyor. Hukukçular, kararın kesinleşmesi halinde kredi kullanıcılarının uğradıkları zararlar için tazminat davalarının gündeme gelebileceğini ifade ediyor.